بهترین قرص برای سندروم روده تحریک پذیر

سندرم روده تحریک‌پذیر یکی از شایع‌ترین اختلالات گوارشی در جهان است که میلیون‌ها نفر را تحت تأثیر قرار می‌دهد. این بیماری مزمن که با مجموعه‌ای از علائم گوارشی مشخص می‌شود، کیفیت زندگی بیماران را به طور قابل‌توجهی کاهش می‌دهد و با وجودی که تهدیدکننده حیات نیست، به دلیل ماهیت مزمن و تأثیرات روانی و اجتماعی آن، نیازمند توجه ویژه از سوی جامعه پزشکی و بیماران و یافتن راهکارهای درمانی طبیعی برای مدیریت و بهبود آن است. 

هدف از این مقاله، ارائه توضیحات جامع درباره ماهیت این بیماری، علل احتمالی و علائم آن است؛ ضمن اینکه انواع قرص آی بی اس بر اساس ترکیبات طبیعی و گیاهی برای بهبود علائم آن معرفی خواهند شد.

فهرست مطالب:

• سندرم روده تحریک پذیر چیست؟
• علائم سندرم روده تحریک پذیر چیست؟
• راه درمان سندرم روده تحریک پذیر چیست؟
• قرص برای سندرم روده تحریک پذیر

مدت زمان تقریبی مطالعه: 8 دقیقه

سندرم روده تحریک پذیر چیست؟

سندرم روده تحریک‌پذیر یا Irritable Bowel Syndrome که به اختصار آی بی اس هم گفته می شود، یک اختلال عملکردی دستگاه گوارش است که در آن هیچ‌گونه ضایعه ساختاری یا التهابی قابل‌مشاهده در روده‌ها وجود ندارد. این ویژگی، IBS را از بیماری‌های التهابی روده مانند کرون یا کولیت اولسراتیو متمایز می‌کند. به عبارت دیگر، در IBS، آزمایش‌های تصویربرداری، آندوسکوپی یا بیوپسی معمولاً طبیعی هستند، اما بیماران علائم ناراحت‌کننده‌ای را تجربه می‌کنند که به اختلال در عملکرد روده‌ها مرتبط است.

سندرم روده تحریک پذیر به عنوان یک سندرم تعریف می‌شود، زیرا مجموعه‌ای از نشانگان را شامل می‌شود که به صورت همزمان یا متناوب بروز می‌کنند. بر اساس معیارهای تشخیصی روم که مجموعه‌ای از معیارهای استاندارد و پذیرفته‌شده در سطح بین‌المللی برای تشخیص اختلالات عملکردی گوارشی، از جمله سندرم روده تحریک‌پذیر هستند، این بیماری با درد شکمی مکرر (حداقل یک روز در هفته طی سه ماه گذشته) همراه با تغییر در عادات دفع (اسهال، یبوست یا ترکیبی از هر دو) و یا تغییر در شکل مدفوع مشخص می‌شود. 

شیوع IBS در جمعیت عمومی جهان بین 10 تا 15 درصد تخمین زده می‌شود و در زنان شایع‌تر از مردان است. این تفاوت جنسیتی ممکن است به عوامل هورمونی یا تفاوت در پاسخ به استرس مرتبط باشد.

- انواع سندرم روده تحریک‌پذیر

IBS بر اساس الگوی غالب دفع به سه دسته اصلی تقسیم می‌شود:

1. IBS-D: بیمار بیشتر دچار اسهال مکرر می‌شود.
2. IBS-C: یبوست غالب است و دفع مدفوع سخت و ناکافی رخ می‌دهد.
3. IBS-M: ترکیبی از اسهال و یبوست به صورت متناوب دیده می‌شود.

- علت سندرم روده تحریک پذیر

علت دقیق آی بی اس هنوز به طور کامل شناخته نشده است، اما چندین عامل در ایجاد و تشدید آن نقش دارند:

• اختلال در محور مغز-روده: ارتباط ناهنجار بین سیستم عصبی مرکزی و سیستم عصبی روده‌ای (ENS) می‌تواند به تغییرات در حرکات روده و حساسیت احشایی منجر شود. استرس و اضطراب از جمله محرک‌های اصلی این اختلال هستند.

• حساسیت بیش از حد روده‌ها: بیماران مبتلا به IBS اغلب به محرک‌های معمولی مانند گاز یا حرکات روده با درد غیرطبیعی واکنش نشان می‌دهند.

• تغییرات میکروبیوم روده: عدم تعادل در فلور روده (دیس‌بیوز) می‌تواند التهاب خفیف یا تولید گاز بیش از حد را به دنبال داشته باشد.

• عوامل ژنتیکی: شواهد نشان می‌دهد که سابقه خانوادگی IBS می‌تواند احتمال ابتلا را افزایش دهد.

• عفونت‌های گوارشی پیشین: سندرم پس از عفونت در برخی بیماران پس از گاستروانتریت حاد رخ می‌دهد.

• عوامل محیطی و رژیم غذایی: مصرف غذاهای محرک مانند محصولات لبنی، کافئین یا غذاهای پرچرب می‌تواند علائم را تشدید کند.

درک این عوامل به ما کمک می‌کند تا بدانیم IBS نتیجه تعامل پیچیده‌ای بین عوامل زیستی، روانی و اجتماعی است.

علائم سندرم روده تحریک‌پذیر چیست؟

علائم IBS متنوع هستند و از فردی به فرد دیگر متفاوتند، اما به طور کلی به دو دسته علائم اصلی و همراه تقسیم می شوند و شامل موارد زیر هستند.

- علائم اصلی

• درد یا ناراحتی شکمی: این درد معمولاً با دفع مدفوع تسکین می‌یابد یا تغییر می‌کند و اغلب به صورت کرامپ یا احساس نفخ توصیف می‌شود.
• تغییر در عادات دفع: اسهال، یبوست یا الگوی متناوب بین این دو از ویژگی‌های بارز IBS است.
• تغییر در قوام مدفوع: بر اساس نوع غالب IBS، مدفوع ممکن است شل و آبکی یا سفت و تکه‌تکه باشد.

- علائم همراه

• نفخ و تجمع گاز: بیماران اغلب از احساس پری شکم یا صدای روده‌ها شکایت دارند.
• احساس تخلیه ناکافی: پس از دفع، بیمار ممکن است احساس کند روده‌ها به طور کامل خالی نشده‌اند.
• علائم غیرگوارشی: خستگی مزمن، اضطراب، افسردگی و سردرد در برخی بیماران دیده می‌شود که نشان‌دهنده ارتباط IBS با سلامت روان است.

- شدت و تناوب علائم

شدت علائم از خفیف تا شدید متغیر است و ممکن است در دوره‌های استرس، تغییرات هورمونی به ویژه قاعدگی در زنان یا پس از مصرف غذاهای خاص تشدید شود. نکته مهم این است که علائمی مانند کاهش وزن غیرقابل توضیح، خونریزی مقعدی یا تب معمولاً به IBS نسبت داده نمی‌شوند و نیاز به بررسی بیماری‌های جدی‌تر مانند سرطان روده یا IBD دارند.

راه‌های درمان سندرم روده تحریک‌پذیر چیست؟

درمان سندرم روده تحریک پذیر به دلیل ماهیت چندعاملی آن، نیازمند رویکردی جامع و چندجانبه است. هدف اصلی درمان، کاهش علائم، بهبود کیفیت زندگی و مدیریت محرک‌ها است. در ادامه، راه‌های مختلف درمانی شامل تغییرات رژیم غذایی، سبک زندگی، داروها و استفاده از مکمل‌ها بررسی می‌شود.

- تغییرات رژیم غذایی

رژیم غذایی به عنوان اولین و مهم ترین فاکتور در سندرم روده تحریک پذیر محسوب می شود و نقش کلیدی در مدیریت IBS دارد. برخی از مهم ترین توصیه های غذایی عبارتند از: 

• رژیم کم FODMAP: این رژیم که کربوهیدرات‌های قابل‌تخمیر (FODMAPs) مانند فروکتوز، لاکتوز و پلی‌ال‌ها را محدود می‌کند، در کاهش نفخ و درد مؤثر است. غذاهایی مانند سیب، پیاز، سیر و لبنیات در این دسته قرار می‌گیرند.
• افزایش فیبر محلول: برای بیماران مبتلا به آی بی اس با یبوست غالب، فیبرهایی مانند پسیلیوم (موجود در پوسته اسفرزه) می‌تواند یبوست را بهبود دهد، اما فیبر نامحلول (مانند سبوس گندم) ممکن است علائم را تشدید کند.
• اجتناب از محرک‌ها: کافئین، الکل، غذاهای چرب و ادویه‌جات تند باید محدود شوند.
• مصرف وعده‌های کوچک و منظم: این روش از فشار بیش از حد به روده‌ها جلوگیری می‌کند.

هر چند در نهایت، برای انتخاب بهترین رژیم غذایی، مراجعه به متخصص تغذیه اهمیت دارد. 

- اصلاح سبک زندگی

• مدیریت استرس: به دلیل ارتباط سندرم روده تحریک پذیر با شرایط عصبی افراد، تکنیک‌هایی مانند مدیتیشن، یوگا و درمان شناختی-رفتاری (CBT) می‌توانند حساسیت روده را کاهش دهند.
• ورزش منظم: فعالیت بدنی متوسط مانند پیاده‌روی یا شنا به بهبود حرکات روده و کاهش استرس کمک می‌کند.
• خواب کافی: اختلالات خواب با تشدید علائم IBS مرتبط بوده اند و بهبود کیفیت و طول مدت خواب در این شرایط مفید خواهد بود. 

- درمان دارویی

گاهی مدیریت علائم سندرم روده تحریک‌پذیر بر اساس نوع غالب علائم (اسهال، یبوست یا مختلط) و شدت آن‌ها نیاز به درمان دارویی پیدا می کند که باید تحت نظر پزشک و با تجویز ایشان برای تسکین علائم و بهبود کیفیت زندگی بیمار استفاده شود. بر این اساس، داروهای ضداسهال برای کاهش فرکانس دفع در نوع اسهال غالب، ملین‌های اسمزی برای تسهیل دفع در نوع همراه با یبوست و انواع ضداسپاسم‌ برای کاهش کرامپ‌ها و درد شکمی برای همه انواع IBS مؤثرند. در موارد همراه با تأثیرات روانی، دوز پایین ضدافسردگی‌ها نیز ممکن است بکار گرفته شود.

- مکمل‌ها در مدیریت IBS

امروزه با پیشرفت علم و تولید گستره ای از مکمل ها و فرآورده های گیاهی در حوزه سلامت دستگاه گوارش و کمک به بهبود ناراحتی های گوارشی، تمایل به مصرف این محصولات به جای درمان های دارویی که گاها با عوارض بیشتری هم همراه هستند، بیشتر شده است. برخی از مهم ترین ترکیبات تشکیل دهنده بهترین قرص برای سندرم روده تحریک پذیر شامل موارد زیر هستند:
 

• انواع محصولات پروبیوتیک‌ با بازسازی میکروبیوم روده، تعادل فلور را بهبود می‌بخشند. در این میان، برخی از پروبیوتیک ها به طور اختصاصی برای بیماران مبتلا به آی بی اس فرموله شده و در بازار موجود هستند. 

• انواع فیبر محلول به ویژه پسیلیوم به تنظیم حرکات روده و کاهش یبوست کمک می‌کند.

• نعناع فلفلی یا Peppermint Oil که غالبا به صورت کپسول‌های روکش‌دار نعناع فلفلی به بازار آمده است به دلیل خواص ضداسپاسم و ضد التهابی خود، درد و نفخ را تسکین می‌دهند.

• سایر گیاهان تسکین بخش که غالبا در دسته محصولات ضد نفخ و سوءهاضمه قرار می گیرند نظیر رازیانه، بابونه، شیرین بیان، بادیان رومی، زنجبیل و ... می توانند کمک کننده باشند. 

• ال-گلوتامین به عنوان یک اسیدآمینه مهم در ترمیم دیواره روده و جلوگیری از نشت روده ای به ویژه در انواع IBS پس از عفونت در تحقیقات علمی مطرح بوده است.

• آنزیم‌های گوارشی موجود در برخی مکمل‌ها به ویژه وجود لاکتاز در عدم تحمل لاکتوز باعث کاهش نفخ و تجمع گاز در بیماران IBS می شود.

قرص برای سندرم روده تحریک پذیر

در این بخش به معرفی بهترین قرص گیاهی برای سندرم روده تحریک پذیر می پردازیم:
 

1. ول گات آی بی اس

ول گات آی بی اس، پروبیوتیک شرکت زیست تخمیر با فرمولاسیون حاوی بیفیدوباکتریوم لانگوم و عاری از گلوتن، شکر و رنگ مصنوعی، به طور ویژه برای تسکین علائم IBS طراحی شده است و از 12 سالگی به بعد قابل استفاده می باشد. 

2. آلتو هلث تریفالا

قرص آلتو هلث تریفالا یک فرآورده منحصر به فرد از 750 میلی گرم عصاره تریفالا است و متعلق به شرکت داروسازای فاران شیمی می باشد. در حقیقت عصاره تریفالا خود یک ترکیب سنتی در طب هندی آیورودا بوده و از سه عصاره خشک میوه هلیله، بلیله و آمله تشکیل شده است. 

دکتر شیدا احمدی کولایی، متخصص فارماکوگنوزی هم در مقاله ای تخصصی با عنوان ارزیابی اثرات تریفالا در کنترل علائم سندرم روده تحریک پذیر (IBS)، به بررسی پتانسیل های بالایی این مکمل در بهبود میکروبیوتای روده و کاهش علائم آزاردهنده سندرم روده تحریک پذیر به ویژه یبوست پرداخته است. 

3. پرومینتا پلاس آی بی اس

پرومینتا پلاس آی بی اس، یک فرآورده گیاهی تخصصی از 187 میلی گرم روغن نعنا فلفلی در سافت ژل های بازشونده در روده و مقاوم در برابر اسید معده می باشد که نه تنها یک درمان خانگی برای سوءهاضمه به شمار می آید، بلکه به کاهش درد، التهاب، اسپاسم و مشکلات گوارشی IBS کمک شایانی می کند.

4. ایبروگل

ایبروگل گل دارو، یک قطره گیاهی چند جزئی حاوی عصاره آیبریس، گل های بابونه شیرازی، ریشه سنبل خطائی، میوه زیره، میوه خار مریم، برگ بادرنجبویه، مامیران، ریشه شیرین بیان و برگ نعناع فلفلی است و با فواید تسکین دهنده و ضد التهاب خود می تواند در سندرم روده تحریک پذیر استفاده شود. 

سخن پایانی

در نهایت اینکه، سندرم روده تحریک‌پذیر (IBS) در عین شیوع بالا، چالشی منحصربه‌فرد برای هر فرد مبتلا ایجاد می‌کند که نیازمند رویکردی شخصی‌سازی‌شده بوده و حاکی از این واقعیت است که چگونه سیستم اعصاب و روان می تواند با سلامت دستگاه گوارش در ارتباط مستقیم باشد. در این میان، قرص‌های گیاهی مانند کپسول‌های نعناع فلفلی، پروبیوتیک‌های تخصصی و مکمل‌های حاوی فیبر محلول گزینه‌های برجسته برای کاهش علائم محسوب شده و به عنوان قرص آی بی اس می توانند مورد استفاده قرار گیرند.  

ما در این مقاله از مجله علمی داروکده، تصمیم داشتیم ضمن پرداختن به این مشکل رایج و مزمن گوارشی، به طور ویژه و کاربردی بهترین مکمل ها برای آی بی اس را معرفی کنیم تا ضمن تخفیف علائم، نیاز به دارودرمانی و پیامدهای ناخواسته حاصل از مصرف افراطی داروها کاهش پیدا کند. 

در حال حاضر، داروخانه آنلاین داروکده، ضمن در برداشتن مجموعه گسترده ای از مطرح ترین مکمل ها در زمینه کمک به سلامت گوارشی، با حضور تیم فعال و متخصص متشکل از داروسازان و کارشناسان ارشد تغذیه خود، به شما در انتخاب بهترین و دقیق ترین محصول کمک خواهد کرد؛ همچنین می توانید سوالات و نظرات خود را برای تعامل بیشتر با ما در میان بگذارید.